سندرم بهجت
سندرم بهجت BEHCET S SYNDROME یک اختلال چند سیستم است که با زخم های دهانی و تناسلی و درگیری چشمی تظاهر می کند .

 این بیماری انتشار جهانی دارد و به طور عمده بالغین جوان را درگیر می کند .

 سندرم بهجت در مردان شدیدتر از زنان ظاهر می شد .

علت این بیماری مبهم می باشد . این سندرم یک بیماری اتوایمبون خودایمنی محسوب می گردد ، زیرا واسکولیت التهاب عروقی شایعه پاتولوژیک عمده در آن بوده و آنتی بادی های خودی بر علیه غشا مخاطی دهان در تقریبا 50 درصد از بیماران دیده می شود . وقوع فامیلی بیماری نیز گزارش شده است . وجود آفت های عود کنندة دهانی جزء لاینفک سندرم بهجت می باشد .

 این آفت ها 1 – 2 هفته وجود دارد و بدون جای زخم خاموش می شود .

زخم های تناسلی ، عفونت های چشمی و ضایعات پوستی بصورت

 لخته های داخل عروق زیر جلدی ، افزایش حساسیت پوستی نیز دیده می شود .

 هم چنین زخم های گوارشی ، التهاب اپیدیدیم ، عفونت های کلیوی ، اختلالات ریوی ،

 فلج اعصاب مغزی ، التهاب پرده های مغزی ،

 صرع و سایر ضایعات هم ممکن است همراه دیگر علایم وجود داشته باشد .

درمان سندرم بهجت علامتی و تجربی است .

 درگیری غشاء مخاطی ممکن است به گلو کو کورتیکوئید موضعی کورتون موضعی پاسخ دهد .

 مشکلات عروقی یعنی تشکیل لخته در عروق و خون مردگی و التهاب عروقی با آسپرین و دی پیریدامول درمان می شود .

کلشی سین و انترفرون آلفا در درمان التهاب مفاصل این بیماران سودمند می باشند .

درگیری چشمی و سیستم اعصاب مرکزی نیازمند درمان با کورتن یا سیکوسپورین می باشد .

 شدت بیماری معمولاً به مرور زمان فروکش می کند ،

بجز مواردی که با عوارض عصبی باشد امید به زندگی مثل افراد عادی و نرمال است و تنها عارضه جدی در موارد شدید کوری است .

بیماری بهجت جزو بیماریهای اتوایمیون است

 که مکانیسم دقیق آن مشخص نمی‌باشد،

 این بیماری بیشتر در حوزه مدیترانه و کشورهای ژاپن و ترکیه شایع است هر چند که در مسیرش از ایران نیز گذر می کند.


گفتگو با دکتر محمدمهدی امام، متخصص روماتولوژی درباره بیماری بهجت


 

 

سلامت: تعریف شما از بیماری بهجت چیست؟


بهجت نوعی بیماری است که مشخصه آن آفت‌های راجعه دهانی است

که به صورت زخم‌های سفید رنگ گود رفته با حاشیه قرمز رنگ است.

همچنین آفت‌هایی در دستگاه تناسلی به صورت راجعه و به صورت عوارض چشمی، عوارض عروقی و عوارض در ارگان‌های متعدد، اما نکته مشخصه این بیماری وجود آفت‌های راجعه دهانی است

 که تقریبا در تمامی بیماران وجود دارد و تشخیص بهجت را بدون آفت‌ دهانی نخواهیم داشت.


سلامت: این بیماری در چه مناطقی بیشتر دیده می‌شود؟


این بیماری در کشورهایی که روی جاده ابریشم قرار دارند، به طرز مرموزی بیشتر از جاهای دیگر دنیا دیده می‌شود.

 به خصوص مردم ساکن در ایران، ترکیه، ژاپن، چین و کشورهایی که روی خط جاده ابریشم قرار دارند،

بیش از بقیه به این بیماری مبتلا می‌شوند.

 اما در ایران استان‌های آذربایجان، زنجان و کرمانشاه، از شیوع بالاتری نسبت به استان‌های دیگر برخوردار هستند

یعنی بیشتر در نژاد ترک و کرد دیده می‌شود.


سلامت: پس این بیماری زمینه ژنتیکی هم دارد؟


بله، زمینه ژنتیکی دارد و به همراه عفونتی که در دهان وجود دارد،

 سبب بیماری می‌شود.

 به عنوان مثال، ما الان دو برادر داریم که هر دو مبتلا به بیماری بهجت هستند.


سلامت: علت به وجود آمدن بیماری چیست؟


هنوز علت آن مشخیص نیست ولی حدس زده می‌شود که عفونت‌ها به خصوص عفونت‌های دهانی در ایجاد آن دخالت داشته باشند.

 به طور معمول، این عفونت‌ها در یک زمینه ژنتیکی مناسب و با تاثیر ژنی به نام HLA-B5 عمل می‌کنند.

 اگر بیماران بهجت دقت کنند، می‌بینند که به عنوان مثال بعد از اینکه مخاط دهان‌شان را گاز گرفتند

 یا با مسواک زدن نادرست لثه خود را زخم می‌کنند، یک دفعه آفت‌های دهانی آنها نمود می‌کند.

 دیده شده که بعد از کشیدن دندان نیز بیماری تشدید می‌شود

. همه اینها نشان می‌دهد که این میکروب در دهان وجود دارد و به

بازگشت‌ بیماری می‌انجامد.

 در بعضی از انواع بیماری که ترکیبات پنی‌سیلین میکروب را در دهان کم

 می‌کند و درمان شده‌اند،

دیده شده که بعضی از علایم بیماری کمتر می‌شود.


سلامت: آیا این بیماری در سن خاصی بروز می‌کند؟


خیر، در هر سنی دیده می‌شود ولی در افراد جوان شایع‌تر است.


سلامت: بیماری دارای چه علایم و نشانه‌هایی است؟


مهم‌ترین علامت بیماری، آفت‌های دهانی است

 که به صورت راجعه عود می‌کند و به طور معمول دردناک بوده

 و در هر نقطه از دهان ممکن است عارض شود.

آفت در بیماران مبتلا به بیماری بهجت حداقل سه بار در سال عود می‌کند

 و یکی از علایم آزاردهنده این بیماران محسوب می‌شود.

البته آفت‌ها در افراد سالم بدون بیماری بهجت هم دیده می‌شوند

 ولی در این افراد فقط محدود به دهان است

 و جاهای دیگر بدن را گرفتار نمی‌کند،

 در حالی که در بیماری بهجت علایم دیگری هم اغلب ظاهر می‌شود

 و شدت پیدا می‌کند.

 این آفت‌ها به دنبال مصرف کردن بعضی از غذاها که بیماران آنها را می‌شناسند، شدت پیدا می‌کند.

یکی دیگر از مهم‌ترین علایم این بیماری که خیلی هم زمین‌گیر کننده است،

 عوارض چشمی این بیماری است

و  اغلب درگیر شدن چشم به ایجاد قرمزی، تاری دید و درد در چشم منجر می‌شود

اما گاهی اوقات بدون وجود علایم شدیدی ممکن است عوارض چشم به صورت تدریجی پیشرفت کند.

 به همین دلیل لازم است که این بیماران به صورت متناوب به چشم‌پزشک مراجعه کنند

 تا مورد بررسی قرار گیرند.

 از علایم دیگر این بیماری، آفت‌های تناسلی است که مانند آفت‌های دهانی بوده و به صورت راجعه عود می‌کند.

در آقایان این آفت‌ها دردناک هستند اما در خانم‌ها ممکن است بدون درد باشد و باید حتما معاینه شوند تا ببینند این آفت وجود دارد یا خیر.

 از علایم دیگر این بیماری، علایم پوستی است که می‌تواند

به صورت قرمزی‌های برجسته در اندام‌ تحتانی به صورت ضایعاتی شبیه

 آکنه، تاول‌های چرکی ریز در پوست و به صورت علایم غیراختصاصی‌تر در

پوست ظاهر شود که در کنار سایر علایم مانند آفت‌های دهانی و

 تناسلی می‌تواند این ضایعات معنی‌دار بوده و به تشخیص بیماری کمک

 کند. اما یکی دیگر از مهم‌ترین عوارض این بیماری، عوارض عروقی است

که بیشتر در مردان دیده می‌شود. عوارض عروقی به صورت لخته شدن

خون و التهاب در عروق بروز پیدا می‌کند که ممکن است هم شریان و

هم ورید را درگیرکند و از عوارض خطرناک بیماری است.


سلامت: آیا آفت‌های تناسلی و‌ آفت‌های دهانی قابل سرایت به دیگران هستند؟
خیر. هیچ‌کدام از آفت‌ها حتی با اینکه عامل آن میکروبی است قابل سرایت نیستند.
سلامت: پس در کل این بیماری مسری نیست؟
خیر.
سلامت: آیا علایم و عوارض بیماری بهجت در کودکان و بزرگسالان متفاوت است؟


تفاوت خیلی زیادی از نظر علایم بالینی بین کودکان و بزرگسالان نیست

اما به طور کلی در مردان، بیماری عوارض سنگین‌تر و شدیدتری دارد و

همه افراد چه زنان، چه مردان، چه کودک و چه بزرگسال باید مراقب علایم و عوارض بیماری باشند.

 
سلامت: آیا طول مدت بیماری مشخص است؟


خیر. از آنجا که ژن در ایجاد بیماری دخالت دارد ممکن است

 تا سالیان سال ادامه پیدا کند. اما به طور معمول بعد از اینکه سن بیمار

 بالاتر می‌رود و سیستم ایمنی بدن تضعیف می‌شود، علایم مقداری

 ساده‌تر و ساکت‌تر می‌شود.


سلامت: آیا این بیماری درمان قطعی دارد؟


خیر. حتی اگر میکروبی را که در ایجاد بیماری دخالت دارد نیز درمان

 کنیم، باز بعد از مدتی همراه زمینه ژنتیکی فرد، بیماری عود کرده و

 علایم بازمی‌گردد.

بنابراین درمان‌هایی که داریم بیشتر جنبه کنترل دارد

 و باید بیماران تا مدت‌های مدیدی از نظر ایجاد عوارض تحت کنترل باشند،

به خصوص آنهایی که بیماری شدید بهجت دارند. گاهی بیماری بهجت

 در حد همان آفت‌های راجعه دهانی و بیماری‌های خفیف پوستی باقی می‌ماند و گسترش پیدا نمی‌کند.

 اما در بعضی از افراد این بیماری به چشم و عروق دست‌اندازی می‌کند

 که اینها موردهای خطرناک بهجت هستند

و نیاز به پیگیری و مراقبت طولانی مدت و درمان سریع دارند.


سلامت: از لحاظ تغذیه‌ای محدودیت غذایی دارند یا خیر؟


بعضی از غذاها در تشدید آفت‌های دهانی دخیل هستند

 که بیماران خودشان به آنها پی می‌برند.

 این غذاها عبارتند از خرما، گردو، بادام‌زمینی، کاکائو، شکلات و گاهی

 اوقات نارگیل و بعضی دیگر از انواع خوراکی‌ها یا موادی که محرک لثه

هستند مانند جوهر لیمو که می‌تواند شروع کننده آفت در افراد سالم یا

 افراد مبتلا به بهجت باشد.


سلامت: آیا افراد مبتلا به بهجت می‌توانند ورزش کنند؟


از نظر ورزش مشکلی ندارند.

اما باید این را بدانیم که پدیده‌ای با عنوان پدیده پاترژی در این بیماری

وجود دارد که علت آن این است که این افراد به اجسام خارجی

حساسیت بیش از حد نشان می‌دهند. به عنوان مثال، افرادی که مبتلا

 به بهجت هستند اگر عمل جراحی چشم برای آب مروارید انجام دهند،

 یک مرتبه چشمشان متورم و قرمز می‌شود و بدن با آن جسم خارجی

 مثل یک میکروب واکنش نشان می‌دهد. گاهی بیمار مبتلا به بهجت به

 علت دیگری مانند درد زانو به پزشک مراجعه می‌کند. بعد از تزریق آمپول

که یک جسم خارجی است، به جای آنکه مفصل خوب شود،

 متورم و ملتهب می‌شود. به همین دلیل بیماران مبتلا به بهجت باید

 مراقب باشند که به مفاصل‌شان ضربه وارد نشود و به هنگام ورزش از

 محافظ استفاده کرده و از ورزش‌های ضربه‌ای خودداری کنند.


سلامت: چه توصیه‌هایی به بیماران مبتلا به بهجت دارید؟


از آنجا که مهم‌ترین علامت بیماری آفت‌های راجعه دهانی است، بهتر

 است این آفت‌ها کنترل شوند.

 برای این کار در درجه اول باید بهداشت دهان را رعایت کنند.

 در صورتی که دندان خراب یا بیماری‌های لثه دارند حتما به دندان‌پزشک مراجعه کنند و آن را اصلاح کنند.

 
• در رژیم غذایی خودشان تغییر دهند.

اگر احساس می‌کنند ماده غذایی خاصی محرک آفت‌های دهانی آنها است، از آن ماده پرهیز کنند.


• هنگام جویدن غذا و مسواک زدن مواظب باشند به مخاط دهان آسیب نرسانند زیرا آسیب به مخاط دهان موجب تشدید بیماری و تشدید آفت دهانی می‌شود.


• در انتخاب خمیر دندان دقیق باشند و از خمیر دندان‌هایی که محرک لثه است و حاوی لاریل سولفات هستند، خودداری کنند.


• با توجه به اینکه استرس‌های روحی و روانی در تشدید بیماری دخالت دارد حتی الامکان از این استرس‌ها پرهیز کنند.


• حتما تحت نظر یک پزشک متخصص باشند

تا دچار عوارض خطیر بیماری نشوند.

 بسیاری از بیماران با اقدامات اولیه کنترل می‌شوند

 و نیازی به کارهای پیچیده و گسترده نخواهند داشت.


 http://www.salamatiran.com/