جفت بافتی است که جنین را از طریق بند ناف تغذیه می کند. در بیشتر حاملگی ها جفت در نیمه فوقانی رحم قرار دارد اما در بعضی موارد جفت در قسمت تحتانی رحم قرار می گیرد و دهانه رحم که محل خروج جنین است را بطور کامل و یا ناقص مسدود می کند.این حالت قرار گیری جفت را جفت سرراهی می گویند. تشخیص محل جفت توسط سونوگرافی انجام می شود.
اگر جفت در نیمه اول حاملگی در قسمت تحتانی قرار داشت زیاد جای نگرانی نیست در بیشتر موارد بهمراه بزرگ شدن رحم جفت به سمت بالا کشیده می شود. بهتر است در هفته های ۳۲ تا۳۴ یکبار دیگر سونو گرافی انجام شود تا محل دقیق جفت معلوم شودفقط نیم تا یک درصد موارد جفت در قسمت پایین باقی می ماند.
● مشکلاتی که بهمراه جفت سرراهی ایجاد می شود:
۱. خونریزی از واژن:
این نوع خونریزی در سه ماهه آخر حاملگی اتفاق می افتد و معمولا بدون درد است.
▪ علت خونریزی:چون در سه ماهه سوم دهانه رحم شروع به تغییر می کند جفت قادر به کشش نیست و دچار خونریزی می شود.
۲. پوزیشن نامناسب جنین هم نشانه جفت سرراهی است
● جفت سراهی به خودی خود باعث آسیب به جنین نمی شود
ولی گاهی خونریزی های شدید مادر منجر به عوارض بعدی شده و گاهی پزشک مجبور است جنین را زودتر از موقع بدنیا بیاورد.
اگر جفت سرراهی در سه ماهه سوم به طور کامل دهانه رحم را مسدود کند بهتر است مادر تا آخر بارداری در بیمارستان بماند و تنها راه بدنیا آمدن کودک هم سزارین است.
همچنین فعالیتهای فیزیکی و نزدیکی با وجود جفت سراهی ممنوع است.
● در سه ماهه سوم:
▪ اگر مادر خونریزی داشته باشد دو تشخیص محتمل است:
۱. جفت سرراهی
۲. کندگی جفت
که باید مادر سریع به بیمارستان منتقل شود.
در موارد با جفت سرراهی اگر جنین بعد از ۳۷ هفته باشد سزارین انجام می شود واگر قبل از ۳۷ باشد و خونریزی شدید باشد برای رشد ریه جنین ,مادر کورتیکواسترویید دریافت می کند و بعد سزارین انجام می شود ولی اگر خونریزی قطع شود و حال مادر و جنین خوب باشد می توان تا ۳۷ هفته صبر کرد.
● سرکلاژ یا دوختن دهانه رحم نقشی در حل مشکل جفت سرراهی ندارد.
▪ ریسک فاکتور ها برای جفت سرراهی:
۱. سابقه قبلی جفت سراهی
۲.چند قلویی
۳.سابقه سزارین قبلی
۴.سابقه جراحی رحم
۵.مصرف سیگار و کوکائین
● کندگی جفت:
در این حالت جفت زودتر از موقع از محل خود جدا می شود!
● علایم:
▪ انقباضات رحمی
▪ درد شکم و رحم
▪ گاهی خونریزی از واژن
● راه تشخیص معمولا سونوگرافی است
▪ ریسک فاکتور ها:
▪ حاملگی بعد از ۳۵ سال
▪ چند قلویی
▪ افزایش فشار خون
▪ مصرف کوکائین
▪ دیابت
▪ سابقه قبلی کندگی جفت
▪ زایمانهای متعدد
● درمان به علل مختلف بستگی دارد
▪ اگر کندگی کوچک باشد و ضعیت جنین و مادر خوب باشد مادر به شرط چک اپ های پی در پد مرخص می شود
▪ ولی اگر کندگی وسیع باشد و شرایط مادر و جنین Stable نباشد سزارین انجام می شود

 

پایگاه اطلاع رسانی پزشکی ایران سلامت